Bono Nedir?

Bono Nedir?
Vadesi 60 günden az 360 günden fazla olmayan,  çıkarılan kurum tarafından  ödeme, ispat ve teminat vasıtası olarak kullanılan menkul kıymetlere bono denilmektedir. Ekonomik niteliği itibari ile kredi vasıtası olan menkul kıymet için Bono yerine senet tabiri de kullanılmaktadır.

Bono’nun yasal olarak geçerli olabilmesi için aşağıdaki unsurları içerecek şekilde düzenlenmesi gerekmektedir;

Bono (veya Emre Muharrer Senet) Kelimesi
Senet metninde Bono kelimesi ya da  Emre Muharrer Senet  tanımını ve senet Türkçe dışında bir başka dilde yazılmış ise Bono kelimesinin  söz konusu dildeki karşılığının bulunarak senedin metin kısmına yazılması gerekmektedir.

Kayıtsız Şartsız Bir Meblağın Ödenmesi Vaadi (Bedel)
Bono’ da belirli bir meblağın ödenmesi vaadinin bulunması gerekir. Bu meblağ, nakit para (yerli veya yabancı) olmak zorundadır. Çünkü  değerli bir eşyanın veya bir başka kıymetli evrakın ödenmesi amacıyla Bono düzenlenemez. Bono’da belirtilecek olan  meblağ anlaşılır ve alternatifsiz olmalıdır. Yani 1600 TL veya 1000 USD şeklinde olamayacağı gibi “malın teslim edilmesi halinde..” gibi koşul barındıran ibareler Bono’da yer alamazlar.

Kime veya Kimin Emrine Ödenecekse Onun (Lehtarın) Ad ve Soyadı
Bonoda yer alan lehtar gerçek kişi ise ad ve soyadının açıkça yazılması; tüzel kişi ise ad ve soyadına ek olarak ünvanının da belirtilmesi gerekmektedir. Bono’da sadece  bir lehtar bulunabilir.

Bononun Düzenlendiği Gün (Keşide Tarihi)
Bono üzerinde düzenlenme tarihi bulunmuyorsa düzenlenen bu senet Bono değil “ Adi Senet” sayılacağı için ciro ile devredilemez. Düzenlenme tarihinin gerçek olup olmamasına bakılmaksızın önemli olan bono üzerinde vade ile çelişmeyecek şekilde açık olarak gün/ay/yıl şeklinde bir  tarihin yer almasıdır. Ancak açık bir tarihi belirten “2010 yılı Referandum Günü” veya “2009 yılı Cumhuriyet Bayramı” gibi ifadelerin yer aldığı Bono’lar da  geçerliliğini korur.

Bononun Düzenlendiği Yer
Bono üzerinde düzenlenme yerinin açık olarak yazılması için bir alan bulunmaktadır. Söz konusu adres burada yazılı değil ise  senedi düzenleyenin yani cirantanın adı ve soyadının yanında ki adres Bono’nun düzenlendiği adres olarak kabul edilir. Ancak burada da bir adres belirtilmemişse Bono geçersiz sayılacağı için düzenlenen evrak “Adi Senet” olarak kabul edilir.

Ödeme Yeri
Ticaret Kanunu Madde 688/3-4’de belirtildiği üzre Bono üzerinde ödeme yerinin yazılması için ayrılan alanda veya senet metninde  senedin düzenlendiği yer belirtilmemişse;  senedi düzenleyenin ad ve soyadının yanında ki yer ödeme yeri olarak kabul edilir.  Bu kısımda da herhangi bir yer belirtilmemiş ise Ticaret Kanunu Madde 688/1’ e göre senet Bono olarak geçersiz  sayılır.

Senedi Düzenleyenin İmzası
Düzenlenen senedin Bono olabilmesi için  diğer bir unsur da senedin altına düzgün bir el yazısı ile imza atılmalıdır. Kaşe, mühür, baskı gibi yöntemlerle atılan imza Bonoyu geçersiz kılacağı gibi görme engelliler senedi imzalamış dahi olsalar , imzaları  usulen onaylandıktan sonra geçerli sayılır.

Vade
Açıkça belirtilmiş belirli bir günde ödenecekse açıkça ve düzgün bir el yazısı ile  söz konusu tarih Bono’ da belirtilmelidir. Bononun vade kısmına düzenlenmesinden belirli bir  süre sonra yazısı yazılmış ise söz konusu süre geçince ödeneceği anlamına gelmektedir.   Ayrıca vadesi belirtilmeyen Bonolar görüldüğünde ödenirken,  Bonoda vade için ayrılan veya bono metni kısmında görüldükten belirli bir süre sonra  ödenecek şekilde vadesi yazılan bonolarda söz konusu süre geçtikten sonra ödenir.

Ayrıca Vadesi gösterilmemiş olan Bono, görüldüğünde ödenir, Düzenlendiği yer belirtilmeyen Bono’da ise senedi düzenleyenin yerleşim yeri  senedin düzenlendiği yer sayılırken açıklık bulunması halinde  senedi düzenleyenin adının ve soyadının yanında yazılı olan yer bononun düzenlediği yer olarak kabul edilmektedir.

Yukarıdaki unsurlar çerçevesinde hazırlanmayan senetler Adi Senet olarak tanımlanacağı için ciro ile devredilemezler.

Bono’nun zaman aşımına uğraması

* Bononun zaman aşımına uğraması için 3 yıl geçmesi gerekmektedir.

* Bu süreç sonunda hamilin; senedi ciro edenle borçluya karşı açacağı davalar, süresinde ihtar edilen  protesto tarihinden veya senette “Masrafsız iade olunacaktır” kaydı varsa vadenin bittiği tarihten itibaren, bir yıl geçtiğinde   zaman aşımına uğrar.

* Senedi ciro eden kişinin (ciranta), başka cirantalarla borçlu aleyhine açacağı davalar, cirantanın poliçeyi ödediği veya poliçenin dava yolu ile kendisine karşı öne sürüldüğü tarihten itibaren altı aylık süre  geçtiğinde  zaman aşımına uğrar.

* Bonoya pul yapıştırmak zorunluluğu bulunmamakla birlikte  bonoya kefil olarak imza atan kişi tüm borçtan sorumludur.

Kazançlı Yatırım Fırsatı!
Forex piyasasında; parite, altın, petrol ve endeks işlemleri ile daha çok kazanın! GCM Forex avantajlarıyla yatırıma başlamak için şimdi  buraya tıklayın ve ücretsiz bir deneme hesabı açın.

Bono kategorisine gönderildi | , , , , , , , , , ile etiketlendi | Yorum bırakın

Ziraat Bankası Bono

Ziraat Bankası  Ocak 2014 tarihlerinde 126 ve 175 gün vadeli toplam 750 milyon lira nominal tutarlı 2 bono ihraç etti. Yapılan açıklamaya göre,  Ocak 2014 tarihlerinde, 24 Ocak 2014 valörüyle 450 milyon lira nominal tutarlı 126 gün vadeli ve 300 Milyon lira nominal tutarlı 175 gün vadeli bonolar ihraç edildi.  126 gün vadeli bononun ek getirisi benzer vadedeki devlet tahvilinin basit faizi üzerine yüzde 0,40 ve 175 gün vadeli bononun ek getirisi benzer vadedeki devlet tahvilinin basit faizi üzerine yüzde 0,45 olacak.

Genel kategorisine gönderildi | Yorum bırakın

IMKB Tahvil ve Bono Piyasası

SPK yani sermaye piyasası kurulu mevzuatına göre nitelikli yatırımcı olarak tanımlanan alım ve ihraç işlemlerinin gerçekleştiği Nitelikli Yatırımcıya İhraç Pazarı ve ikinci el sabit getirili menkul kıymetlerin alım satım işlemlerini gerçekleştirildiği Kesin Alım-Satım, Repo-Ters Repo, Menkul Kıymet Tercihli Repo ve Bankalar arası Repo Ters Repo Pazarlarını kapsayan piyasaya IMKB Tahvil ve Bono Piyasası denilmektedir.

IMKB Tahvil ve Bono Piyasasında Türk Lirasının yanı sıra çeşitli ülkelerin para birimleri yani dövizlerle ödenen devlet iç borçlanma senetleri, gelir ortaklığı senetleri ve T.C Merkez Bankası tarafından ihraç edilen likitide senetleri işlem görmektedirler. Tüm bu yatırım ürünleri ihraç edildikleri ilk günden itibaren , Özelleştirme İdaresi Başkanlığı, Toplu Konut İdaresi Başkanlığı, özel sektör, mahalli idarelerce ihraç edilen borçlanma senetleri ve Borsa Yönetim Kurulu tarafından işlem görmesi yönünde karar verilen diğer tüm menkul kıymetler, Kamuyu Aydınlatma Platformu aracılığı ile yatırımcılara duyurulurlar. Bu aşamayı takip eden ikinci iş gününde işlem görmeye başlayan yatırım ürünleri haricinde repo, ters repo ve menkul kıymet tercihli repo gibi repo işlemleri de gerçekleştirilmektedir.
IMKB üyelerinin katılımı ile kurulan ve bağımsız bir kuruluş olan Takas ve Saklama Bankası A.Ş. tarafından gerçekleştirilen Takas ve Saklama İşlemlerinde ödeme karşılığı teslim esası uygulanmaktadır. Bu şekilde anapara riski ortadan kalkmaktadır.

IMKB Tahvil ve Bono Piyasasında yatırım ürünleri ile yapılan alım satım işlemleri , elektronik ortamda çoklu fiyat ve sürekli müzayede sistemi ile gerçekleştirilmektedir. IMKB Tahvil ve Bono Piyasasında yer pazarların faaliyete geçme tarihleri aşağıda yer almaktadır;

*Kesin Alım Satım Pazarı , 17 Haziran 1991
*Repo-Ters Repo Pazarı, 17 Şubat 1993
*Nitelikli Yatırımcıya İhraç Pazarı, 17 Mayıs 2010
*Menkul Kıymet Tercihli Repo Pazarı, 17 Aralık 2010
*Bankalar arası Repo Ters Repo Pazarı ise 7 Ocak 2011

IMKB Tahvil ve Bono Piyasasında bulunan ve işlemlerin gerçekleştiği pazarları yakından tanıyalım;

Kesin Alım Satım Pazarı: Bu pazar, ikinci el ve sabit getirili menkul kıymet işlemlerinin şeffaf ve organize bir piyasada gerçekleşmesinin yanı sıra likitidelerinin de artmasını sağlamaktadır.

Repo – Ters Repo Pazarı: Bu pazar sabit getirili menkul kıymetlerin geri alım vaadi ile satış işlemlerinin ; geri satım vaadi ile de alış işlemlerinin şeffaf ve organize piyasa koşulları ile gerçekleştirildiği pazar olan repo – ters repo pazarı dünyadaki sayılı organize repo pazarlarından birisidir.

Menkul Kıymet Tercihli Repo Pazarı: Nitelikli yatırımcıların tercihleri ile belirledikleri menkul kıymetler üzerinde repo yapılıp akabinde de alıcılara teslim edilmesine imkan veren bu organize pazar, belirli bir periyot dahilinde söz konusu menkul kıymetin el değiştirmesine veren, vadeli ve spot piyasalar arasında menkul kıymet akışını sağlayarak etkin faiz oluşumunu organize etmektedir.

Bankalar arası Repo – Ters Repo Pazarı: Bu pazar, organize piyasa koşulları altında geri alım vaadi ile satış işlemlerinin ; geri satım vaadi ile de alış işlemlerinin karşılık ayırma mecburiyeti olmadan gerçekleştirilmesini sağlamaktadır.

Nitelikli Yatırımcıya İhraç Pazarı: Hisse senetleri İMKB Ulusal, İkinci Ulusal ve Yeni Ekonomi Pazarlarında işlem gören ortaklıkların, Sermaye Piyasası Kurulu’nun Seri: II, No:22 Tebliğ’inde belirtilen esaslar çerçevesinde, izahname ve sirküler düzenleme olmaksızın ihraç edebilecekleri ve yalnızca sermaye piyasası mevzuatında tanımlanan “Nitelikli Yatırımcı”lar tarafından satın alınabilecek borçlanma araçlarının ihraç işlemlerinin gerçekleştirildiği bu pazarda ihracı tamamlanan borçlanma araçları, başka herhangi bir şart aranmaksızın Kesin alım Satım Pazarı’nda işlem görmeye başlarlar.

Bono kategorisine gönderildi | , , , , , ile etiketlendi | Yorum bırakın

Banka Garantili Bonolar

Finansman ihtiyacı olan ortalıkların, mevduat kabul etmeyen bankalardan kredi kullanmaları ve bu krediye  teminat olması için  borçlu sıfatı ile düzenleyip, alacaklı bankaya verdikleri emre muharrer senetlerden, söz konusu krediyi sağlayan banka tarafından garanti altına alınmak suretiyle , Kurul’ca kayda alınarak  ihraç edilen kıymetli evrak niteliğindeki borç senetleri Banka Garantili Bonolar olarak tanımlanmaktadır.

Bono kategorisine gönderildi | , , , , ile etiketlendi | Yorum bırakın

Banka Bonoları

Yalnızca mevduat kabul etmeyen kalkınma ve yatırım bankalarının Sermaye Piyasası Kurulundan izin alarak ve SPK Düzenlemeleri çerçevesinde  borçlu olarak düzenledikleri , Kurul’ca kayda alınmasının ardından iskonto esasına uygun olarak ihraç ettikleri emre veya hamiline yazılı kıymetli evrak niteliğindeki borç senetlerine  Banka Bonoları denilmektedir. Halka arz edilebilen Banka Bonolarının vadesi  60 günden az 360 günden fazla olamazken tahsisli olarak ihraç edilen Banka Bonolarının vadesi ise 15 günden az 360 günden fazla olamaz. Halka arz yoluyla,  birincil ve ikincil piyasalarda ihraç edilen Banka Bonolarının satışında uygulanacak vadeye uygun iskonto oranları yıllık olarak hesaplanır ve  satışın yapılacağı yerlerde satış süresince bankalar tarafından halka duyurulur.

Bono kategorisine gönderildi | , , , , , , ile etiketlendi | Yorum bırakın

Hazine Bonosu

Devletin para açığını karşılamak amacıyla, T.C Hazinesi tarafından 1 yıldan daha kısa vadeli olarak ,faiz ve ana  para getirili, borç senetlerine Hazine Bonosu denilmektedir. Devletin para piyasalarından borç para temin etmesini sağlayan Hazine Bonoları, para piyasalarındaki faiz oranlarının belirlenmesinde etkin rol oynar. Hazine Bonoları vade sürelerine göre iki farklı çeşit olabilir;

* Devlet Tahvili: Bir yıldan uzun süre vadeli  iç borçlanma senetleridir.

** Hazine Bonosu: Bir yıldan kısa süre vadeli  iç borçlanma senetleridir.

Devletin bankalara, bankalarında yatırımcılara belirli faiz, vade ve oran ile sattıkları Hazine Bonoları ve Devlet Tahvilleri, birincil ve ikincil piyasalarda arz – talep oranlarına göre bireysel ve ya kurumsal yatırımcılarca alımın satılarak işlem görürler. İstanbul Menkul Kıymetler Piyasası Tahvil ve Bono Borsasında işlem gören  Hazine Bonolarının faizlerinin tespit edilmesi için  iki farklı şekilde ihaleye  çıkar;

a) Çoklu Fiyat Yöntemi İl İhale

b) Tekli Fiyat Yöntemiyle İhale

Bono kategorisine gönderildi | , , , , , , , , , ile etiketlendi | Yorum bırakın

Finansman Bonosu

Sermaye Piyasası Kurulu Seri: III No:13 sayılı Tebliği hükümlerine göre ; Vadesi 60 günden az 720 günden fazla olmaması sebebiyle kısa vadeli olan, büyük anonim şirketler, mevzuata göre özelleştirme kapsamına alınanlar dahil kamu iktisadi teşebbüsleri, mahalli idareler ile bu idarelerle ilgili özel mevzuat uyarınca faaliyet gösteren kuruluş idare ve işletmeler tarafından kısa vadeli finansman sağlamak amacıyla ihraç edilen, satış süresi toplam vadenin % 25’inden fazla olmayan, kredi değerliliği yüksek, ana para ve faiz getirili, iskonto esasına göre satılan ve kredi riski düşük emre ya da hamiline yazılı menkul kıymetlerdir. Borç senedi olarakta adlandırılan Finansman Bonoları teminat türü farklılıkları sebebiyle aşağıdaki gibi 5 farklı kategoriye ayrılır;

A Tipi; Hiç bir garanti kaydı taşımayan finansman bonolarıdır.

B Tipi; Bankanın ihraççıya sağladığı, finansman bonosu bedellerinin ödenmesi için bankanın kısmen veya tamamen kullandırmayı taahhüt ettiği kredi desteği ile çıkarılan finansman bonolarıdır.

C Tipi; Banka garantisi ile çıkarılan finansman bonolarıdır.

E Tipi: Hazine garantisi ile çıkarılan finansman bonolarıdır.

F Tipi; Başka bir anonim şirketin müşterek borçlu ve müteselsil kefil sıfatıyla ödeme garantisi  ile çıkarılan finansman bonolarıdır.

Bono kategorisine gönderildi | , , , , , , ile etiketlendi | Yorum bırakın